Tilbake til reisebrev

Om Andesfjella, fjellrekka som strekker seg fra Chile i sør til Venezuela i nord, er det opp gjennom åra blitt sagt og skreve mykje.

Eit digert Gorill liknande vesen, med store føtter er blitt oppservert. Den har fått tilnamnet den avskylige snømannen. Fly har gått ned, og det snakkast om ekstreme værforhold. Historien om "Eldorado", ein by med gater av gull, best skildra i Jakten på Gullskatten, fra ein tidleg utgave av Donald, er og noko som gjer Andesfjellet intresant. Historien om "Eldorado" vakte stor internasjonal oppmerksomhet, blant folk flest, når den kom ut for ca 15 år sidan.

Kva er sant, kva er løgn og kva er myte når det gjeld desse forannemte oppservasjoner og påstander?. Det var nettopp det vi deltakerane i ekspedisjon Andes – 2001 grubla på, og ville freiste å oppklare. Som du vil lese nedanfor fekk vi tilslutt klarheit i det meste. Att vi lukkast, trur vi kom av god og detaljert planlegging , pågangsmot og kansje litt flaks.

At alle ekspedisjonsdeltakerane kunne bekrefte at dei hadde vore ute ei vinternatt før, var og noko som skulle vise seg å få stor betydning for den vellykka ekspedisjonen.

Vi har no valgt å gå ut med ein detaljert rapport fra ekspedisjonen. Du vil her få opplysningar fra oppstarten, planlegging, til ferdig utført ekspedisjon.Vi håper att våre erfaringar kanskje kan inspirere andre som har ein ekspedisjon på gang, samtidig som rapporten synlegjer alt arbeid som ligger bak, og kva ressursar som må til, både menneskleg og umenneskleg, og kva utstyr angår.

Fra spire til ide til ekspedisjon:

Vi var ein heil gjeng skandinaviske seglerar som etter å ha kryssa Atlanterhavet låg på Bequia i Karibien og feira jul i lag. Mannskapet fra båtane Naomi, Valhall, Engelen og Aurora 3 hadde alle møtt kvarandre tidlegare på Gran Kanaria. På Bequia vart det gjenforening og ei durabeleg julefeiring.
Ein morning på ein dag som var dårleg for dei fleste, var vi samla ombord i Colin Archer-skøyta Engelen. 20 år gamle Knut, kapteinen om bord, var i det filosofiske hjørnet. Han låg og grubla for seg sjølv utan å seie eit "kvekk".

Etter lang tid stillhet, gjer han lyd i frå seg og kjem med følgande spørsmål. Kor mange egg kan ei høne legge på ei veke ? Vi andre vart først litt forundra over spørsmålet men måtte jo prøve å gje eit svar tilbake. Det vart difor diskutert fram og tilbake rundt høne spørsmålet. Til slutt var det Hans Jacob fra Vallhall som kom med svaret, som Knut kunne slå seg til ro med. Hans Jacob som i sin yngste ungdom hadde hatt 20 eller 25 frittgåande høns kunne konkluderte med følgande: Det er 3 faktorer som vil vere avgjerande på egg produksjonen. Alder på Høna, trivsel og mat.

Så kor mange egg hønsebonden sit att med etter ei veke vil variere alt etter korleis desse tre faktorane blir ivaretatt. -Det blir stille ombord i ca 5 minutter før Knut er igang att. Ein del egg blir også knust, det hadde vore beire om egga var firkanta så dei ikkje triller og skader seg, - seier han. Kvifor tenkte ikkje Gud på det når høna vart skapt? Vi andre var enige med han, men ingen kunne gje nokon forklaring på det med skapelsen av høna og formen på egga.

"-Firkanta egg er ikkje noko nytt", seier brått Kjell som sitter i ein krok.
Husker dere ikke historien fra Donald og Co, der Donald og vennene var på fjeltur og leita etter Eldorado ? I fjellet møtte dei på firkantfolket, som levde i ein totalt firkanta verden til og med hønene og eggene var firkanta. -Fleire av oss andre husker no historien. Jakten på Gullskatten var namnet på den. Men hvilket fjell var det dei klatra i ?

-Statsvetar Stefan fra Eurora 3 kjem med svaret. Historien om Jakten på Gulskatten gjekk for seg i Andesfjella. Donald fant etter mykje slit Eldorado, ein by med gater av gull. Ingen har etter han noken gong funne den. Det har ivertfall ikkje blitt raportert.

-Det blir heilt stilt att. Samtlege er fullstendig klar over at Donald ikkje fer med løgn og fanteri og at Andesfjella ikkje ligger så mange sjømil unna. --Alle tenker sitt.
I dagane som fulgte vart Leksikon, Atlas og forskjellig literatur studert nøye.
Vi fekk etterkvart god innsikt i kva Andesfjella kunne skjule.- Det heile begynte å ligne på starten på ein Ekspedisjon.

Etter nokre dager var samtlege svært motivert. Vi skulle til fjells, og vi skulle vere godt forberedt.

Dei andre seglerane på Bequia vart etter ei stund nysgjerrige på kvifor vi i seine nattetimer kunne sitte å diskutere i timesvis for oss sjølv.
Av redsel for spionasje runda vi difor av dei høglytte diskusjonane og vart einige om samlast på Trinidad for å starte Ekspedisjons- forbredelsane på alvor. Ekspedisjon Andes 2001 var nermast ein realitet.


--- --- --- ---   Trinidad. 10.01.2001

Julefeiringa var no forlengst over og vi var klar for ekspedisjonsforbredelse.
På Trinidad kunne den detaljerte planlegginga starte på alvor.Vi forstod fort att skulle ekspedisjonen bli vellykka måtte alle ha kvar sitt spesial -arbeidsområde. Den første jobben var difor å finne ut kva slags spesialkompetanse ekspedisjonen var avhengig av. Dette var eit nøysommelig arbeid og vi innsåg att ekspedisjonen vår var avhengig av eit ganske vidt spekter av spesialarbeidsområder. Sidan vi "berre" var 16 stk, vart vi nødt til å ta ein del prioriteringar / nedskjeringar. Til slutt kom det fram ei etter vår vurdering bra titteleringsliste.

Presentasjon av dei 16 respektive ekspedisjonsdeltagerane
som er samansett fra 4 nasjoner.

Fra Dagbok:

No var samtlege av ekspedisjonsdeltakerane tittelert og det verkelege arbeidet kunne begynne. Dagane som fulgte var difor svert hektiske. Det var mykje som måtte planleggast og utførast for å bli best mulig forberedt.
Tida vert maksimalt utnytta, men vi tek oss også tid til litt fest og morro. Det er viktig for samhaldet i følge teambuilder og gruppeklem-ekspert Sven Ulrik.

25.01. 2001 Alvoret nermer seg-

Etter 3 veker på Trinidad er ekspedisjonen rimleg klar for ekspidisjon.
Båtane blir lest fulle av utstyr, og kursen satt mot Puerto La Cruz på Venezuelakysten. På vegen tar vi ein stopp på Øya Isla Margarita for å gjere dei siste innkjøp for ekspedisjonen.

Våpen og Gerilja ansvarleg Espen tek sikkerheten svert alvorleg. Han vil at samtlege skal vere bevæpna, sidan vi skal gjennom ein av verdens farlegaste by på veg mot fjellet. Når vi andre påpeiker att det er hans jobb å forsvare, aksepterer han det, og kjøper inn saker og ting som ville gjort ein kvar geriljaleder misunnleg. På Margarita er det meste rimeleg, så alle nyttar sjansen til å kjøpe inn det dei trenger for å utføre sine oppgaver under ekspedisjonen. Språkansvarleg Hauke kjøper til dømes inn boka Nesten alle verdens språk for nybegynnere. HMS- ansvarleg Anders er heldig og får tak i dei venezuelske permane på HMS. Det er nemleg eit krav frå Verdens EkspedisjonsRåd att dette regelverket skal vere innkjøpt og ikkje minst fulgt, under ein kvar form for ekspedisjon. Skulle det bli kontroll og det viste seg at det vart slurva med dette, kan i verste fall ekspedisjons- sertifikatet bli inndratt på livstid. ( vert å merke seg for andre ekspedisjonar)

På Margarita tar vi oss og ein tur på kino for å sjå klatrefilmen "Vertical Limit". Filmen er noko dramatisert, men vi finner den likevell svært lærerik og inspirerande.
Før vi fortsetter mot Puerto La Cruz avslutter vi med ei stor markering for å feire Historisk ansvarleg Stefan sin 31 år dag. Under festen vert det nytt ein del alkohol, men alt foregår likevell på ein harmonisk og forsvarleg måte.

        
         Fra Stefans 31-årsdag på Isla de Margarita

31.01.2001. PUERTO LA CRUZ

Dag 1 Alvoret begynner

Samtlege står opp kl 08.00 om morningen. Frukosten blir inntatt i stillhet. Det er tydeleg att alle er djupt konsentrert og fokusert på oppgavene som ligger foran oss. Kl 09.00 forlater vi marinaen og overlet båtane til båt ansvarleg Allan. Turen vidare vil i første omgang gå opp til Merida, som ligger 1640 meter over havet. Etter å ha trakka litt blir vi einige om att det kansje er best å ta bussen, for å spare kreftene til fjellet. Att dette er ein fornuftig avgjerelse får vi bekrefta når vi får høyre att bussturen vil ta 20 timar.

Vi provianterer litt før vi setter oss på bussen. Alle ser fram til å kunne slappe av litt, etter måneder med inntensiv ekspedisjons- forbredelse.

           
            Deltagerne klare til avreise fra Puerto la Cruz

Angrep på ekspedisjonen

Etter å ha kjørt ei tid, vert det brått veldig kaldt på bussen. Vi må tilslutt på med hue og tjukke klede for ikkje å fryse i hel. Vi begynner ei stund å lure på om den voldsome kulden er ein form for angrep/ attentat på ekspedisjonen. Våpenansvarleg Espen er i konstant beredskap og begynner å forbrede seg til motangrep. Etter ein grundig undersøkelse slår vi oss tilro med att "kuldeangrepet" mest sansynleg er eit feiljustert airconditionanlegg. Uten om denne urovekkande oplevelsen, går turen vidare uten nevneverdige problemer.

 
Dag 2 Høgdetrening i Merida

Etter den lange kjøyreturen kjem vi fram til Merida kl 06.00 om morningen. Det gjer godt å få strekke litt på beina etter den lange og krevande turen.
Etter ei lita rekonoseringsrunde finner vi fram til Hotel Italia, som egner seg suverent til formålet Første Basecamp
Sidan Merida ligger på 1650 meter over havet, er dette ein fin plass til å bedrive høgdetrening. Medan vi venter på virkninga av høgdetreninga, benytter vi tiden til å sjå kva studentbyen Merida har å by på.Vi oppsøker fort diversse barer, diskotek og restauranter. ( Det er viktig å komme i nær kontakt med lokalbefolkningen, for "mulig" kunne få praktiske opplysningar som ekspedisjonen kan få bruk for seinare.)

Dag 3

Høgdetrening.Teambuilding og kontaktsøking av lokalbefolkning.

Dag 4 Fjellheimen Venter-

Det er ein svert motivert og samensveisa gjeng, som står i gangen på Hotel Italia og får utlevert effekter for turen. Isøks, brodder, telt og soveposer. Her er det ikkje noko tull. Vi har leigd inn 1 guide og 2 sherpas ( bererar) for turen i den ugjestmilde fjellheimen. Geiden vår Gustavo virker "stein" galen, men skal likevel være den beste, i følge våre kilder. Dei 2 Sherpaane ser ut som "traktorar" og kan uten tvil bere minst 200 kg gull på kvar. -Eldorado " her we come".
Etter ein litt sein avgang frå Hotell Italia "durer " vi opp til 22oo meter i nedlesste biler. Derifra starter "helvete" med trakking opp til 3000 moh.

             
              Første etappe gikk gjennom regnskog

På "grusomt" bratte stier trakker vi avgåre i eit forferdleg tempo.Det er viktig å rekke fram til vår første basecamp før det vert mørkt. Det er fint å ha Øyvind som motivator på denne etappen. Stefan har ein litt dårleg start som anti-depressiv ansvarleg, og må stadig motiverast av Øyvind. Teamet forøvrig er litt tilbakesett grunna eit influensa virus. Når vi trøtte og slitne går og legger oss om kvelden surrer ein del tanker gjennom hodet. Morgon dagen vil bli svært utfordrande, både når det gjeld det fysiske, sjukdom og eit endå større press for å finne gull og div. GOD NATT.

Dag 5

Natta har heller vore dårleg for dei fleste. Nede ved Hotel Italia fekk vi opplyst att temperaturen i fjellet ville ligge rundt 10 grader pluss. Dette forstår vi må vere feil når vi våkner/ står opp. Tennene klaprer og det er is på telt duken. "Fri og bevare meg vell- " Alle blir glade når sola kjem fram.

Frokosten blir intatt kl 0900 samtidig som dagen blir planlagt. Vår teori er att Eldorado og den Avskylige Snømannen mest sansynleg befinner seg høgre opp i fjellet, der folk ikkje har leita før. Planen for i dag blir difor å ta seg opp til 4000 meter. Ekspedisjonskokken vår Thomas finn det best å returnere til Merida grunna influensa. Ekspedisjonen fortsetter difor uten medbragt kokk. Kva følger det vil få er for tidleg å seie på noverende tidspunkt.

På vegen begynner vi å merke forskjell i lufta . Den blir tynnare og tynnare, så tempoet må ned. Når ein berre rusler avgåre får vi betre tid til å sjå oss om. Geologiansvaleg Hans Jacob finner faktisk gullpartiklar i ei lita elv.Det er eit stort gjennombrudd for Ekspedisjonen og eit tegn på att Eldorado befinner seg lenger oppe i fjellet. Motivasjonen til å fortsett oppover er difor stor.
Når vi kjem fram opp til 2 base camp på 4000 meter er det for mørkt til å leite. Trøtte og slitene legger vi oss difor i telta, og beslutter å stå tidleg opp i morgon for å utforske i dagslys.

       
        Ekspedisjonslederen "relativt" motivert for den videre ferd

Dag 6

Etter endå ei natt med frost og søvnmangel står vi opp kl 08.00
I dag vil vi fordele oss for å kunne leite og utforske meir effektivt.
Ekspedisjonsleder Jostein, Filosofiansvarleg Johan, Anti-depressiv og historisk ansvarleg Stefan, Våpenansvarleg Espen og Språkansvarleg Hauke vil prøve og ta seg opp på fjelltoppen Pico Humbolt, som ligg 4940 meter over havet.
Kansje den Avskylege Snømannen står oppe på toppen og ler av oss. Det er best å ta ein tur å sjå . Resten av ekspedisjonsdeltakerane vil leite etter "Eldorado" i området runt Campen.

Kl 09.30 drar tindebestigerane avgåre. Etter ein mager suppe frokost servert av guiden vår Gustavo. Den første timen går greit med forhaldsvis lite stigning.
Etter kvart går det mest over i klatring. I den tynne lufta er det eit slit å bevege seg, og alle er spente på om vi vil klare utfordringa. Kl 15.00 kjem vi opp i isen. Sidan vi er trøtte og utmagra, bevilger guiden oss 2 drops på kvar.

         
          Ser ni några førbannade Elak Snøgrabb???

Så er det på med fotjern, isøks i handa og tau i mellom oss. Vi har no berre 300 meter att til toppen som vi ikkje kan sjå grunna skyer. Det siste stykket opp på sjølve tinden er uten is. Det er berre å klore oss fast, der vi klatrer uten tau for å nå heilt opp på tinden.- Skyane ligger runt oss så vi får ikkje nyte utsikta ( sikker like bra ) På toppen ser vi ingen Avskylig Snøman. Konlusjonen blir att det sikker er for bratt for han eller for mykje skyar for å sjå han. Etter ei tid på toppen er det berre å komme seg ned att. Det går heldigvis lettare enn opp.
Nede ved campen har dei andre ikkje lege på latsida. Der har vore stor aktivitet heile dagen. Fleire ulike observasjoner er blitt gjort av ikkje ubetydleg karakter.

    
    På toppen av Pico Humbolt  - Ingen Avskyelig snømann, men glade likevel

Dag 7

I dag må ekspedisjonen ta ein drastisk avgjørelse. Problema er søvnmangel, frost, influensavirus og mangel på mat, samt høgdesjuke. Ein del av oss vil difor bruke dagen til å ta oss ned att til Merida. Dei resterande ekspedisjonsdeltakerane vil prøve å ta seg opp på Venezuelas høgaste topp.(Pico Bolivar 5oo7 m) Kanskje det er der det "forbanna snø dyret ligger og lurer". Kven veit?
Etter "måtte hell å lykke fylge dykk" fer vi kvar vår veg. Ekspidisjons-lege Frode, Våpenansvarleg Espen, Språkansvarleg Hauke, Ekspedisjonslegens- Assistentansvarleg Frida, Kiropraktor Anna og Geologiansvarleg Hans Jacob fortsetter på vegen mot toppen. Dei bruker heile dagen til å ta seg opp på siste base camp på 4700 meter. Det er difor ein trøtt gjeng som prøver å få seg nokre timar søvn når natta kjem. Problemet er at det nestan er umuleg å få sove i slike høgder. Det at ein konstant held på å fryse i hel gjer ikkje saken beire.

                 
                  Jostein på vei opp i skylaget på 4900 meter over havet

Dag 8 Store Kontraster-

Vi som retunerte til Merida er begynt å komme til "hektene" att. Mens vi leger våre sår blir funn og obsevasjoner analysert. Det er fint å vere tilbake i varmen att. Men korleis går det med kompaniet som fortsatt befinner seg i fjellet.? (Vi får frysningar gjennom rygg og marg.)

Oppe i fjellet står dei opp kl 05.00. Guiden Gustavo meiner att frokost er bortkasta, då ein fort vil kaste opp i slike høgder. Kl 06.00 gjer dei seg i kast dei siste 300 meterane mot toppen. Kiropraktoren og Legens Asistentansvarleg sliter med høgdesjuke og velger å vente med Base Kampen. Dei andre begynner på den nervepirrande klatringa mot toppen.Det gjelder å ikkje sjå ned, der dei klorer seg fast på veg oppover. Det er ein lykkleg gjeng som etter mykje slit kan nyte den fantastiske utsikta på toppen. Geologi ansvarleg Hans Jacob tar ei del bergprøver, men snødyret er ikkje å sjå. Etter ei tid begynner nedturen som er minst like nervepirande som opp.

Vell nede med Base campen unner Guiden dei ein neve med corn flakes på kvar. Den vidare nedturen til Merida blir litt lettare. Då det går ei taubane fra 4000 meter og ned til Merida. Det er ein stolt gjeng som kjem ned att og kunne fortelle oss andre om bragden.

Tid for ettertanke

No når alle er komen ned att, begynner kvardagen og melde seg på ny. Vel tilbake til barkrakkane på "puben på hjørnet" ved hovedbasen vår hotell Italia er det tid for ettertanke og tilbakeblikk. Ekspedisjonen er forsåvidt overstått, og spørsmål og tankar begynner å melde seg. -Pressen begynner også å bli "meir" påtrengande, kva blei oppnådd? Kva blei oppdaga? Har vi funne noko vitenskapeleg, som kan gjere oss stolte og sette våre respektive nasjoner på kartet? Ei oppsummering presser seg fram! Vi føler vi gjorde en rekke viktige observasjonar av ikkje helt "ubetydeleg" karakterer:

Når det gjeld sjølve tindebestigelsane var det en opplevelse i seg sjølv. At ikkje alle ekspedisjonsdeltakerane nådde dei høgste toppane, har si forklaring.
Fjellet var høgt og kaldt. Mange blei og uskyldig angrepen av influensavirus og høgdesjuke. Med guidar som tok med forlite mat og var meir opptatt av å røyke marihuana enn å finne stiar, skal vi være godt fornøgd. Teambuilder Sven Ulrik hadde et godt avsluttande resyme. - Sjølv om ikkje alle nådde den ytre fjelltopp, var alle heile tida på sin eigen indre topp. Med desse vise ord vart ekspedisjonen Andes 2001 avslutta og vi kunne begynne å vende tilbake til kvardagen.
Vi håper og trur att ekspedisjonen og denne rapport kan vere til nytte for andre ekspedisjonar som er i opstartingsfasen. Vi har berre ein ting å sei. – Stå på og ikkje gje opp, dei fleste har jo vore ute ei vinternatt før. -Ivertfall ein liten tur

                          
                           Der oppe et sted finnes firkantfolket og gullet !
 
Ekspedisjon Andes 2001 har vore ei verdig avslutning på eit 3 mnd langt samhald mellom mannskapet på båtane Engelen, Valhall, Aurora 3 og Naomi. Etter at vi alle møttes på Gran Canaria har vi holdt i lag og skapt stor ståhei i kvar ei havn. Tempoet har vore høgt med mykje volum. Dette har vore til stor glede for oss, men ført til angst og depresjoner for enkelte andre seglerar. At vi no etter kvart segler kvar vår veg, er synd men fornuftig. Våre bankkontoer skriker etter hjelp og levra ber om kvile. Kansje ting vil bli betre framover. -Det vi tiden vise !

I morgon skal eg starte eit nytt og betre liv,- trur eg...

PS – Vi må prøve oss på ei gjenforening men først må vi alle ha ein lang ferie.

Ekspedisjonsleder Andes 2001
Jostein Eimhjellen